Patlamadan Korunma Dokümanı (PKD) ve ATEX Çözümleri

Endüstriyel tesislerdeki en büyük görünmez tehlikelerden biri, yanıcı gaz, buhar veya tozların oluşturduğu patlayıcı ortamlardır. Patlamadan Korunma Dokümanı (PKD), bu risklerin kontrol altına alınmasını sağlamak amacıyla hazırlanan ve mühendislik analizlerine dayanan teknik bir rapordur.

DAL OSGB olarak; 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ve “Çalışanların Patlayıcı Ortamların Tehlikelerinden Korunması Hakkında Yönetmelik” kapsamında işletmenizin ATEX risk analizini gerçekleştiriyor ve TS EN 60079 standartlarına uygun şekilde Patlamadan Korunma Dokümanı hazırlıyoruz.

PKD Raporu Nedir?

Patlamadan Korunma Dokümanı; işyerinde patlayıcı ortam oluşma ihtimali bulunan alanların belirlenmesini, bu alanların sınıflandırılmasını (Zone hesapları) ve alınması gereken teknik önlemlerin ortaya konulmasını sağlayan kapsamlı bir teknik dokümandır.

Bu doküman, yalnızca bir risk değerlendirmesi değil; kimyasal maddelerin özelliklerinden havalandırma hesaplarına kadar detaylı mühendislik analizlerini içeren bir rapordur.

PKD Zorunlu Olan İşyerleri

Yanıcı, parlayıcı veya patlayıcı maddelerin üretildiği, depolandığı veya kullanıldığı tüm işletmeler bu dokümanı hazırlatmakla yükümlüdür.

Risk Altındaki Başlıca Sektörler

• Akaryakıt ve LPG istasyonları
• Boya ve vernik üretim tesisleri / boyahaneler
• Kimya ve ilaç fabrikaları
• Un, şeker ve yem fabrikaları (toz patlaması riski)
• Mobilya ve marangoz atölyeleri (ahşap tozu riski)
• Doğalgaz tesisleri ve kazan daireleri

PKD Hazırlama Süreci

DAL OSGB uzmanları, PKD hazırlama sürecini uluslararası EN 60079 standartlarını referans alarak yürütmektedir.

1. Kimyasal Risk Analizi

İşyerinde kullanılan yanıcı kimyasalların Güvenlik Bilgi Formları (MSDS) incelenir. Parlama noktası, patlama limitleri (LEL – UEL) ve diğer teknik veriler analiz edilir.

2. Patlayıcı Ortamların Belirlenmesi (Zone Hesabı)

Patlayıcı ortam oluşma sıklığına göre alanlar aşağıdaki şekilde sınıflandırılır:

• Zone 0: Patlayıcı ortamın sürekli bulunduğu alanlar
• Zone 1: Normal çalışmada zaman zaman oluşabilen alanlar
• Zone 2: Patlayıcı ortam oluşma ihtimali düşük alanlar

Toz patlaması riskleri için ise Zone 20, 21 ve 22 sınıflandırması yapılır.

3. Tutuşturucu Kaynakların Analizi

Statik elektrik, sıcak yüzeyler, mekanik kıvılcımlar ve elektrikli ekipmanlar analiz edilerek Ex-Proof ekipman uygunluğu kontrol edilir.

4. Teknik Önlemler ve Raporlama

Havalandırma hesapları, güvenlik önlemleri ve gerekli mühendislik çözümleri belirlenerek kapsamlı PKD raporu hazırlanır.

PKD Olmaması Durumunda Riskler

Patlamadan Korunma Dokümanı’nın bulunmaması durumunda iş müfettişi denetimlerinde işletmenin faaliyetleri durdurulabilir. Ayrıca olası bir patlama veya yangın durumunda işveren açısından ciddi hukuki ve cezai sorumluluklar doğabilir.

DAL OSGB PKD Hizmetleri

• Patlamadan korunma dokümanı hazırlanması
• Mevcut PKD dokümanlarının revizyonu
• Ex-Proof ekipman uygunluk kontrolleri
• Patlamadan korunma eğitimleri
• Statik elektrik ölçümleri ve topraklama kontrolleri

İşletmenizi patlama risklerine karşı korumak ve yasal yükümlülüklerinizi eksiksiz yerine getirmek için DAL OSGB uzmanlarıyla iletişime geçebilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

PKD Dokümanı Ne Sıklıkla Yenilenir?

İşyerinde önemli bir değişiklik olmadığı sürece belirli bir geçerlilik süresi yoktur. Ancak risk değerlendirmesi yenileme periyotlarına paralel olarak düzenli şekilde gözden geçirilmesi önerilir.

PKD Dokümanını Kim Hazırlar?

Patlamadan Korunma Dokümanı, bu konuda eğitim almış İş Güvenliği Uzmanları veya ilgili mühendislik disiplinlerine sahip uzmanlar tarafından hazırlanmalıdır.